I. Cơ chế tác động của Uniconazole
Uniconazole là chất điều hòa sinh trưởng nhóm triazole, tương tự PBZ, nhưng so với Paclobutrazol:
+ Mạnh hơn 5–10 lần: Chỉ cần liều rất nhỏ đã ức chế mạnh sinh trưởng
+ Hấp thu nhanh hơn: Dễ đi vào mạch dẫn khi phun hoặc tưới
+ Tồn lưu ngắn hơn một chút: 2–4 tháng (so với 4–6 tháng của PBZ)
+ Tác động mạnh trên GA biosynthesis : Giảm tổng hợp gibberellin → kìm đọt hiệu quả hơn
Tóm lại: Uniconazole ức chế enzyme ent-kaurene oxidase, chặn tổng hợp GA → giảm kéo dài tế bào ở chồi non, giảm cạnh tranh dinh dưỡng giữa đọt và trái → giữ trái tốt.
II. Lợi ích khi dùng Uniconazole đúng liều
+ Kìm hãm chồi non nhanh, đều, lâu: Cây ngừng ra đọt trong 2–3 tuần, trái không bị “cướp dinh dưỡng”
+ Tăng C/N và carbohydrat trong cành: Dinh dưỡng tập trung nuôi cuống và trái non
+ Giảm rụng sinh lý 10–25 ngày sau đậu: Giữ trái đồng loạt, cuống chắc
+ Tăng sức chịu hạn – stress: Do tăng ABA nội sinh vừa phải
️III. Nhược điểm và rủi ro nếu dùng sai
+ Lá nhỏ, dày, cứng, xanh đậm bất thường: Ức chế GA quá mạnh → Giảm quang hợp, trái phát triển chậm
+ Cuống trái hóa gỗ sớm: ABA tăng nhanh → Trái dễ nứt hoặc chai cuống
+ Rễ tơ giảm mạnh: Giảm auxin vận chuyển từ ngọn → Cây suy sau thu hoạch
+ Ảnh hưởng vụ sau: Dư lượng tồn tại trong gỗ → Cây ra hoa sớm hoặc chậm bất thường
+ Tương tác xấu nếu phối với PBZ hoặc GA: Hormone lệch nghiêm trọng → Rụng trái hàng loạt
IV. Khuyến nghị sử dụng an toàn cho sầu riêng
+ Thời điểm: Khi trái được 15–25 ngày sau đậu, cuống đã ổn định
+ Dạng sử dụng: Phun lá hoặc tưới gốc liều rất thấp
+ Liều phun: 2–3 ppm (≈0,2–0,3 ml Uniconazole 5% / 20 lít nước)
+ Liều tưới gốc (chỉ khi cây khỏe): 0,2–0,5 ml hoạt chất/cây (pha loãng 200–300 lần)
+ Không phối với: PBZ, Ethephon, hoặc thuốc chứa GA₃
+ Có thể phối với: Brassinolide (liều thấp), Ca–Bo, Amino, EMI-P để cân bằng hormone
+ Sau 15–20 ngày nên phun bổ sung: BR + Amino để phục hồi nhẹ sinh trưởng tự nhiên
V. Khi nào KHÔNG nên dùng Uniconazole
+ Cây yếu, tán nhỏ, lá thưa → sẽ làm cây suy nhanh.
+ Cây đang ra hoa đợt sau hoặc chồng lứa trái.
+ Đất ẩm thấp hoặc rễ kém thông thoáng → dễ sốc rễ.
+ Đang áp dụng PBZ hoặc thuốc kìm đọt khác trong 1 tháng gần nhất.
Tóm tắt dễ nhớ cho nông dân:
“Uniconazole là lưỡi dao bén – chém đúng thì trái giữ, chém sai thì cây liệt.
Dùng khi trái đã ổn định cuống, liều cực thấp, có BR và Lacto EMI kèm để cây
không sốc.”
#cafe #saurieng #canhtácsinhhọc #emina #chephamsinhhoc
#emicare #eminhatban #nhanongkhongdunghoachat
